Hongarije algemeen

Hongarije algemeen

Algemeen

In Hongarije wordt het metrieke stelsel gehanteerd. Het voltage is 220 volt. Nederlandse stekkers kunnen doorgaans gebruikt worden. De zomer- en wintertijden zijn dezelfde als die in Nederland. De Hongaarse munteenheid is de forint, die is onderverdeeld in 100 filler (koers oktober 2004: 246,56 forint = 1 euro). Er zijn biljetten van 200, 500, 1.000, 2.000, 5.000, 10.000 en 20.000 forint. De munten zijn er in eenheden van 1, 2, 5, 10, 20, 50 en 100 forint.

Ligging

Hongarije is een prachtig land, gelegen in de kom van de Karpaten. Qua oppervlakte is Hongarije 2,5 keer zo groot als Nederland en er wonen maar ruim 10 miljoen mensen, waarvan ruim 65% in de steden.

Klimaat

Hongarije heeft een gematigd landklimaat met koude, natte winters en warme zomers. De warmste maand is juli (gemiddeld 23,2 graden Celsius), de koudste maand januari met een gemiddelde temperatuur van iets onder het vriespunt (-1,3 graden Celsius). De droogste maand is september met een gemiddelde neerslag van 33 mm, de natste maand is mei met een neerslag van gemiddeld 72 mm. De meeste neerslag wordt gemeten in het zuidoosten en in het Bakony-woud.

Bevolking

De bevolking bestaat voor 98,5% uit Hongaren of Magyaren. De voornaamste minderheidsgroepen zijn Duitsers, Slowaken, Serven, Kroaten, Roemenen en ongeveer 143.000 zigeuners (1,5% van de bevolking). De bevolking neemt langzaam af door een laag geboortecijfer, een hoog sterftecijfer en een emigratieoverschot: Jaarlijks neemt de bevolking nog steeds met enkele tienduizenden mensen af, ook al omdat er nauwelijks mensen naar Hongarije immigreren.
65% van de bevolking woont in de grote steden, 43% in de overige steden en 37% op het platteland. 20% van de bevolking (ca. 2 miljoen inw.) woont in de hoofdstad Boedapest, en daar wonen ca. 4000 mensen per km2!. Andere grote agglomeraties zijn die van Debrecen (204.000), Miskolc (172.000), Szeged (157.000), Pécs (156.000) en Győr (128.000).
Het dichtst bevolkt zijn de provincies Komárom en Pest (rond Boedapest), Borsod-Abaúj-Zemplén in het noorden en Csongrád in het zuidoosten. Het dunst bevolkt zijn de provincies Somogy, en Bács-Kiskun met respectievelijk 58 en 67 inwoners per km2.

Minderheden

De ca. 100.000 Slowaken en Wenden vormen de oudste minderheid. Ze wonen vooral in het grensgebied met Slowakije en verder nog in de streek Őrség tussen de rivieren Rába en Mura.
De ca. 220.000 Duitsers zijn voornamelijk in de 13e en 18e eeuw naar Hongarije gekomen.
De ca. 25.000 Roemenen wonen in een buitenwijk van Gyula en het nabijgelegen dorp Méhkerék.
Er wonen ca. 100.000 Serviërs en Kroaten in Hongarije. De Serviërs wonen in steden aan de Donau, zoals Szentendre, Buda, Baja en Ráckeve.
De Kroaten leven in Mohács en in dorpen langs de Dráva.
De ca. 300.000 Roma's (zigeuners) leven verspreid over het land, maar vooral in het noordoosten. Bijna 90% van hen heeft inmiddels een vaste woonplaats.
Ze worden zoals zo vaak niet als een apart volk beschouwd en komen daarom niet in Hongaarse statistieken voor. De eerste Roma's vestigden zich in de 15e eeuw vanuit het noorden van India in Hongarije en bestaan uit drie groepen: de merendeels Hongaarstalige Romungro's (70%), de uit Walachije stammende en aanvankelijk alleen Romanesch (zigeunertaal) sprekende Walach-zigeuners (20%) en de Roemeens sprekende Beázs-zigeuners (10%).
De maatschappelijke status van de Roma's: velen hebben geen werk en worden door de Hongaren met de nek aangekeken. Toch hebben ook velen al een goede maatschappelijke positie opgebouwd en proberende anderen te helpen dat ook te bereiken. Ze wonen vooral aan de rand van grote steden. In steden als Miskolc, Debrecen en Nyíregyháza vertegenwoordigen ze ca. 15% van de bevolking.

Taal

De Hongaars taal behoort tot de Fins-Oegrische talen.
In Nederland wordt uitstekend Hongaarse eventueel schriftelijke cursus gegeven te Haarlem bij de Hongaarse Taalschool van de heer Edwin van Schie. Verder in de grote steden op verschillende volksuniversiteiten worden er Hongaarse lessen gegeven. Het is geen moeilijke taal.maar het is net iets anders. Indien u bereidt bent om de Hongaars alfabet goed te leren uitspreken en lezen dan bent u al een hele eind. u zult versteld staan hoe snel het gaat met leren

Voor 1989 was het op scholen verplicht om Russisch als tweede taal te leren. Hieruit vloeit voort dat de oudere mensen de West Europese talen hetzij niet hetzij minimaal beheersen. Sinds 1989 is Hongarije een democratisch land geworden en is het verplicht om ofwel Engels of wel Duits te leren op scholen. Naar aanleiding daarvan spreekt de jongere generatie behoorlijk Duits of Engels.

Reisdocumenten

Voor een bezoek aan Hongarije is een paspoort nodig dat nog tenminste zes maanden geldig is bij het verlaten van het land. De nationale identiteitskaart wordt per 1 mei 2004 geaccepteerd. Voor een verblijf korter dan negentig dagen is geen visum nodig. Voor een vakantieverblijf of uitoefening van werkzaamheden langer dan negentig dagen in Hongarije is een verblijfsvergunning vereist. Deze kan minimaal een maand voor vertrek worden aangevraagd bij de consulaire afdeling van de Hongaarse ambassade in Den Haag, telefoon: (070) 355 33 19.

Geldverkeer

Er zijn 28 banken met 800 kantoren en 2.230 wisselkantoren door heel Hongarije. Alle gebruikelijke creditcards worden steeds meer geaccepteerd. Met een creditcard of bankpas kan men bij banken en postkantoren geld bij het loket of uit een pinautomaat opnemen.

Telefoneren

Telefoonkaarten van MATÁV/Vodafoon/T-mobile zijn verkrijgbaar bij 8.000 verkooppunten zoals postkantoren, luchthavens, tank-, trein- en metrostations, kiosken en hotels.

Belastingen algemeen

Van de acht Midden-Europese toetredende landen heft Hongarije de hoogste BTW-tarieven en tarieven voor de inkomstenbelasting. Per januari 2004 zijn BTW-tarieven, bedrijfsbelastingen en inkomstenbelastingen aangepast.
Hongarije heeft met Nederland een verdrag gesloten ter voorkoming van dubbele belasting. In dit verdrag is geregeld dat een Nederlands bedrijf met activiteiten in Hongarije niet in beide landen inkomsten- en vennootschapsbelasting hoeft te betalen.

Inkomstenbelasting

Hongarije heeft een progressief systeem bij heffing van inkomstenbelasting. Bij een inkomen van minder dan 800.000 forint (3.160 euro) moet 18 procent aan inkomstenbelasting worden betaald. Bij inkomsten tussen 800.000 en 1,5 miljoen forint (5.925 euro) bedraagt het percentage 26 procent en bij meer dan 1,5 miljoen forint 38 procent.

Vennootschapsbelasting

De vennootschapsbelasting bedraagt 16 procent. De VPB moet per kwartaal worden voldaan als er in het voorgaande boekjaar minder dan 5 miljoen forint (bijna 20.000 euro) aan VPB is betaald. Maandelijkse afdracht vindt plaats als er meer dan 5 miljoen forint is betaald. In bepaalde gevallen kunnen MKB-bedrijven met minder dan 250 werknemers en een omzet beneden 2,7 miljard forint (ongeveer 10,5 miljoen euro) in aanmerking komen voor verlaging van de vennootschapsbelasting.

Winsten, verliezen en bijbehorende belastingen

Winstbelasting wordt geheven over de jaarlijkse winst. Bij bedrijven met een dubbele boekhouding komt de winst voort uit de verlies- en winstrekening. Bij bedrijven met een enkele boekhouding is de winst het verschil tussen verkopen en kosten. Inkomsten uit buitenlandse activiteiten worden meegenomen in de belastingberekening.
Over uitgekeerde winst wordt een dividendbelasting van 20 procent geheven. Per 1 mei 2004 wordt over gerepatrieerde winsten naar het moederbedrijf in de Europese Unie geen dividendbelasting meer geheven. Dit is alleen het geval als het moederbedrijf meer dan twee jaar minimaal 25 procent van de aandelen bezit. Bedrijven kunnen verliezen over de eerste vier jaar voor onbepaalde tijd vooruitschuiven (ook wel 'carry forward' genoemd). Verliezen na deze periode mogen voor een periode van maximaal vijf jaar vooruitgeschoven worden.

Belasting Toegevoegde Waarde (BTW)

Per 1 januari 2004 zijn BTW-tarieven aangepast om ze op het Europese niveau te krijgen. Het standaard BTW-tarief blijft 25 procent. Het gereduceerde tarief van 12 procent is verhoogd naar 15 procent. Op sommige goederen waarop een nultarief gold, wordt 5 procent geheven. Om de administratieve overheidslasten te drukken, worden bedrijven met een omzet lager dan 4 miljoen forint (15.800 euro) vrijgesteld van BTW-betaling. Daarentegen kunnen deze bedrijven geen BTW-teruggave krijgen.De overheid heeft plannen om niet alleen bij overdracht, maar ook bij bebouwing van onroerend goed belasting te gaan heffen.

Overige belastingen

Overdrachtsbelasting

Hongarije kent ook een overdrachtsbelasting. Deze heffing is van toepassing als iemand onroerend goed koopt. De overdrachtsbelasting in Hongarije bedraagt 2 procent van de waarde voor onroerend goed dat minder dan 4 miljoen forint (15.800 euro) waard is. Boven deze grens betaalt de nieuwe eigenaar 6 procent. Bij de overdracht van onbebouwde grond is het tarief 10 procent.

De overheid heeft plannen om niet alleen bij overdracht, maar ook bij bebouwing van onroerend goed belasting te gaan heffen.

Ecotax

Hongarije kent een ecotax op producten die bijdragen aan de milieuvervuiling. De belasting zit op brandstof, autobanden, koelinstallaties, koelmiddelen, verpakkingsmateriaal en accu's. De ecotax geldt zowel voor lokale als geimporteerde producten. Bij invoer moet de importeur de heffing op het moment van inklaring betalen. Voor producten die het keurmerk 'milieuvriendelijk' mogen dragen is een verlaging of vrijstelling ingesteld. Dat geldt ook voor gerecycled verpakkingsmateriaal.

Lokale belastingen

Hongarije kent een aantal belastingen die op lokaal niveau worden geind. Deze zijn hoog in vergelijking met andere landen en kunnen per gemeente verschillen. De centrale overheid stelt wel maxima vast voor deze heffingen. Zo bestaan er lokale bouw- en landheffingen en toeristen-, motorrijtuigen- en ondernemersbelastingen. De 'local business tax' op de omzet van bedrijven bedraagt ongeveer 2 procent van de brutowinst. Gemeentes mogen aan investeerders verlaging of vrijstelling verlenen van deze belastingen. Voorheen waren deze belastingvrijstellingen niet bij de wet geregeld. Per januari 2003 is op dit punt de Hongaarse regelgeving aangepast aan de Europese. Gemeentes mogen, voor bedrijven die vóór 31 december 2002 een verlaging of vrijstelling hebben gekregen, deze regeling tot 31 december 2007 voortzetten.
an de acht Midden-Europese toetredende landen heft Hongarije de hoogste BTW-tarieven en inkomstenbelastingen. Per januari 2004 zijn inkomsten- en bedrijfsbelastingen en BTW-tarieven veranderd.

Inflatie

De inflatie bedroeg in 2003 4,7 procent; in 2002 was dit nog 5,3 procent. De gestegen voedselprijzen waren in 2003 de voornaamste oorzaken van de inflatie. Voor 2004 wordt door verhoogde BTW-, elektriciteits- en gasprijzen een inflatiepercentage van ongeveer 7 procent verwacht. Voor 2005 wordt een lager inflatiepercentage van ongeveer 4,0 procent verwacht.

Jacht

De Hongaarse jachtwetgeving voldoet sinds 2003 aan de Europese regelgeving. Het beleid op het jacht- en wildbeheer en de uitstekende kwaliteit van levend wild in Hongarije heeft een goede internationale reputatie. Buitenlandse bezoekers met een jachtvergunning vormen een goede bron van inkomsten in de toeristische industrie. Jaarlijks brengen tussen de 25.000 en 30.000 jachttoeristen, voornamelijk uit de Europese Unie, een bezoek aan Hongarije. Op het gebied van service kan er nog het nodige verbeterd worden.

Visserij

Jaarlijks wordt er gemiddeld meer dan 19.000 ton vis gekweekt in viskwekerijen en ongeveer 7.000 ton vis gevangen in meren en rivieren. De jaarlijkse visconsumptie per hoofd van de bevolking bedraagt 3 kg, wat erg laag is naar internationale standaarden. Het is traditie om met kerst vis te eten. Om de visconsumptie te bevorderen wordt er momenteel een intensieve campagne gevoerd. Er bestaan diverse subsidiemogelijkheden voor projecten die de productie, verwerking en consumptie van vis verbeteren.

Printerversie